Home > من و جامعه > جایگاه  و ارزش کار خانگی زن در نگاه  اسلام

جایگاه  و ارزش کار خانگی زن در نگاه  اسلام

باتوجه به اهمیت خانواده درتمدن اسلامی ونقش بی بدیل این نهادمقدس درانتقال فرهنگ وعقایدبه نسل ها وهمچنین تاثیرشگرف سلامتی خانواده برصحت روحی وروانی جامعه ،ارائه الگوی مطلوب خانواده ترازاسلامی می تواندگام بزرگی درجهت رشد و تکامل جامعه باشد.

خانواده و حقوق متقابل والدین و فرزندان نسبت به یکدیگر اساس اجتماع و به عقیده‌ جامعه‌شناسان یکی از عوامل مهم ایجاد تمدن است.رشد و پرورش افراد در خانواده‌ پایه گذاری شده است و سلامت و سعادت جامعه بشری در گرو تربیت صحیح و استواری‌ است که در خانواده پدید آمده است.یکی از موارد و مولفه های بسیار مهمی که بستر ساز الگوی تراز و  صحیح  از یک خانواده موفق است تقسیم  صحیح  وظایف و انتظارت  در  این  نهاد  مهم  است .

بررسی این  که تا  چه  میزان ریاست  مرد بر خانواده این  اجازه  را  به  وی خواهد داد که  انجام  امور شخصی وی را  متحمل گردد و  یا  کیفیت مدیریت  زن  در خانواده تا  چه حد امکان  استقلال و  خود کفایی را  به  زن  اعطا می  نماید  از مواردی ست  که اگر در خانواده  ودر روابط بین زوجین  حل و  رفع گردد زمینه های  لازم  را  در جهت تربیت  صحیح  و  اصولی فرزندان  ایجاد می  نماید .

یکی از این  موارد بحث کار کردن و  خدمت  زن  در خانه و  به  تعبیری انجام اموریست که بدان خانه داری می گویند.

کارکردن و زحمت کشیدن در محیط خانه به جهت اصلاح امور خانواده امری مستحب و بسیار پسندیده است و مختص به زنان یا مردان نیست. بلکه اگر بخواهیم از حیث تکلیف به آن بنگریم برای هر کسی واجب است که خود کارهای شخصی خودش را انجام دهد. 

درمورد کارهای مربوط به نگهداری و پرستاری کودکان،نیز پدر و مادر هر دو مسئولند و اگر بخواهیم در این زمینه نظر اسلام را با نگاهی موشکافانه مطرح کنیم، اسلام کودک را به پدر نسبت می دهد و در صورت طلاق، پدر را مکلف به نگهداری کودک می داند و در زمان شیردهی نیز مادر را مجاز می داند که از پدر طلب مزد و شیر بها کند. مادر همچنین می تواند در ازای کارهایی که برای کودک انجام می دهد از پدر تقاضای مزد داشته باشد.

بنابراین بسیاری از کارهایی که ما به عنوان کار خانه می شناسیم، جزء وظایف پدران است و اسلام زن را به هیچ وجه مسئول انجام کارهای خانه نمی داند. همه اصرار شرع نیز بر امر اطاعت زن از شوهر فقط در دو مسئله تمکین و خروج از خانه به اذن شوهر است و زن مکلف به اطاعت از شوهر در انجام کارهای شخصی او نیست.

البته شاید این عدم وجوب به جهت رعایت حال زنان و جلوگیری از امکان سوءاستفاده و آزار ایشان باشد وگرنه خداوند بیکاری را برای هیچ کس نمی پسندد. انسان تنبل و بیکار نزد پروردگارش جایی ندارد.

در حدیث امام کاظم علیه السلام آمده است: ان الله عزوجل لیبغض عبد النوام و ان الله لیبغض عبد الفارغ(وسائل الشیعه ۱۲/۳۷)؛ خدای بزرگ از بنده پرخواب، بیزار است و از بنده بیکار، متنفر است.

در روایت است که: یعذبه لم إِلَیْهِ اللَّهُ نَظَرَ مَنْ وَ إِلَیْهَا جَلَّ وَ عَزَّ اللَّهُ نَظَرَ صَلَاحاً تُرِیدُ مَوْضِعٍ إِلَى مَوْضِعٍ مِنْ شَیْئاً زَوْجِهَا بَیْتِ مِنْ رَفَعَتْ امْرَأَهٍ أَیُّمَا (صدوق امالی، ص ۴۱۱)؛ هر زنی که در خانه شوهرش چیزی را از جایی به جای دیگری بگذارد به قصد اصلاح امور خانه، خداوند به او نظر می کند و کسی که خدا به او نظر کند عذاب نمی شود.» وقتی یک جابجایی کوچک چنین پاداش بزرگی دارد خوشا بحال آنان که به خاطر اصلاح امور خانه و برای رضای خداوند در خانه کار می کنند.

در جایی دیگر آمده است : زنی که همسرش را سیراب کند به جرعه آبی ثواب عبادت یک سال نماز و روزه و شب زنده داری برایش باشد و برای هر شربتی که به شوهرش داده خدا شهری در بهشت برای او بنا کند و شصت گناه او را بیامرزد.(ارشاد القلوب الی الصواب، ج۱،ص ۱۷۵)

همچنین  روایت است هر زنی که هفت روز همسرش را خدمت کند خدا هفت در جهنم را به رویش ببندد و هشت در بهشت را برایش بگشاید از هر دری که بخواهد وارد بهشت شود.(همان)

در نگاه اسلامی کار خانه آنقدر مقدس و موجب ثواب است که انسان می تواند به موجب انجام کار خانه حاجات خود را از خداوند طلب کند آنهاکه نذر می کنند تا برای گرفتن حاجت خود مسجد، یا حسینیه ای را تمیز کنند، شاید از ثواب کار کردن درخانه و اصلاح امور خانواده بی خبرند.

به  هر تقدیر باید توجه داشت  که انجام  امور خانه داری و کار های نفس گیر  و  شاید فرسایشی خانه اگرچه در نگاه  دنیوی انسان بی ارزش و  بعضا دلسرد کننده و  کسالت بار باشد اما  نگرش متعالی به  این  امر و  استناد به  روایات موجود رد این  حوزه  منجر به  باز تولید  فرهنگ عشق ورزی و  توجه به  امور خانواده  و  انجام  کارهای خانگی ست .به  نظر می رسد آمیزه  های دینی و  اخلاقی به درستی و نیکی جایگاه و ارزش کار خانگی را در دیدگاه  شارع مقدس و  اسلام بیان  داشته است  و  اکنون این  وظیفه دولت های اسلامی ست  تا  با  ارزش گزاری مادی بر این  امر و توجه به  ارزش اقتصادی کار خانگی زنان  علاوه بر ایجاد و تقویت فرهنگ سپاس در مردان  جامعه  ، شرایط و  تسهیلات خاص زنان خانه دار را نیز به جد پیگیری نمایند  تا  زنان نیز با  بهره  مندی    از حمایت  های مالی و  مادی  بتوانند  علااوه بر درآمذد زایی و  خود  استقلالی و  ایجاد روحیه مثبت  در این  خصوص به  انجام بیش از پیش وظایفی والاتر و  بالاتر از جمله تکلیف فرزند آوری و  تربیت نسلی هوشمند و  شجاع و فهیم گام  بردارند.

 

منابع :

حقوق و  تکالیف  متقابل فرزند و  والدین – مهدی بیژنی –مجله بلاغ مبین-شماره  14

تقابل فرم و محتوا در نقش زنان   در خانواده – سارا  طالبی- مجله تحقیقات فرهنگی ایران – تابستان ۹۰

ارزش کار خانگی زنان- نسرین جزنی- مجله کار و  جامعه – بهمن ۸۲

 

 

 

Check Also

شطیطه؛بانویی که عاقبت بخیرشد/عملی که سبب سعادت وعاقبت بخیری می شود

  شخصی است به نام «شطیطه». این نام برای بیدار‌دلان با بصیرت، بسیار آشناست. او …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *